Αλκοόλ… Τα γνωρίζετε στα αλήθεια όλα;

Το αλκοόλ ως μακροθρεπτικό συστατικό, ανήκει στην ομάδα των υδατανθράκων. Στον οργανισμό μεταβολίζεται ως λίπος, ενώ οι θερμίδες του εξαρτώνται από την περιεκτικότητά του σε αλκοόλη. Αυτό συμβαίνει γιατί το κύριο θερμιδογόνο συστατικό του είναι η αλκοόλη η οποία έχει 7 θερμίδες/γραμμάριο, αλλά είναι χαμηλό σε σημαντικές θρεπτικές ουσίες όπως πρωτεΐνες, ίνες, βιταμίνες και μέταλλα.

Η περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες ποικίλει ανάλογα με το είδος του ποτού. Οι καθαρές μορφές αλκοόλ όπως το ουίσκι, το τζιν, η τεκίλα, το ρούμι και η βότκα είναι εντελώς απαλλαγμένες από υδατάνθρακες.

Οι οίνοι και οι ελαφριές ποικιλίες μπύρας, είναι επίσης σχετικά χαμηλά σε υδατάνθρακες και το πλείστον περιέχουν 3-4 γραμμάρια ανά μερίδα. Αντίθετα η μπύρα υψηλής περιεκτικότητας σε αλκοόλ, τα γλυκά κρασιά, τα λικέρ, όπως και τα περισσότερα κοκτέιλ ή ποτά που περιέχουν αναψυκτικό ή χυμό φρούτων ή σιρόπια όπου υπάρχει ζάχαρη, έχουν υδατάνθρακες.

Παρακάτω φαίνονται δημοφιλή αλκοολούχα ποτά και η περιεκτικότητά τους σε υδατάνθρακες:

  • Μαργαρίτα – 1 ποτήρι (240 ml) – 13 γραμμάρια
  • Bloody Mary- 1 ποτήρι (240 ml) – 10 γραμμάρια
  • Ουίσκι – (105 ml) – 14 γραμμάρια
  • Sangria – 1 ποτήρι (240 ml) – 27 γραμμάρια
  • Piña colada – (133 ml) – 32 γραμμάρια
  • Cosmopolitan – (105 ml) – 22 γραμμάρια
  • Κανονική μπύρα (350ml) – μπορεί να είναι 12 γραμμάρια

Επειδή όμως σε μια διατροφή έχουν σημαντικό ρόλο και οι θερμίδες,
ο παρακάτω πίνακας αναφέρει ενδεικτικά κάποια ποτά και τις θερμίδες τους ανά 100ml προϊόντος:

ΠΟΤΑ ΘΕΡΜΙΔΕΣ/100ml
Μπύρα κοινή (περίπου 4-5% αλκοόλ) 43-50
Μπύρα light (3,1% αλκοόλ) 31
Κρασί κόκκινο (10,6% αλκοόλ) 85
Κρασί λευκό (10,3% αλκοόλ) 82
Κρασί γλυκό (15,3% αλκοόλ) 160
Βότκα 215
Τζιν 244
Ρούμι 215
Ουίσκι 233
Αλκοολούχος καφές (30ml) 120

Δηλαδή, 1 μπύρα 330ml κανονική, έχει 150 θερμίδες, ενώ 1 ποτήρι κρασί 120ml έχει 100-120 θερμίδες, αλλά ανήκουν στο αλκοόλ που περιέχει μικροποσότητες θρεπτικών συστατικών. Αυτό τους δίνει ένα μικρό πλεονέκτημα απέναντι στις εντελώς «κενές» και άχρηστες θερμίδες των υπόλοιπων αλκοολούχων ποτών, που όμως τόσο η μπύρα όσο και το κρασί, διεγείρουν κι αυτά την όρεξη και δημιουργούν την διάθεση για τσιμπολόγημα τροφίμων που είναι πλούσια σε λίπος.

Η αυξημένη καθημερινή κατανάλωση αλκοόλ, φαίνεται να επηρεάζει αρνητικά το μεταβολισμό και την αποθήκευση κάποιων βιταμινών, καταστέλλοντας την καύση λίπους, ενώ μελέτες έχουν υποδείξει, πως εξαιτίας της αποθήκευσης των επιπλέον θερμίδων που παρέχει, αυξάνει λιπώδη ιστό του σώματος. Όσο πιο πολύ είναι η περιεκτικότητα του ποτού σε αλκοόλη τόσο πιο τοξικό είναι για το έντερο και το ήπαρ.

Η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ, σε συνδυασμό με ένα ισορροπημένο πλαίσιο διατροφής και μέτριας φυσικής άσκησης, δεν είναι ικανή από μόνη της να επηρεάσει θετικά την αυξήσει βάρους.

Τα ξηρά κρασιά και οι μπύρες με λίγες θερμίδες, θα πρέπει να προτιμώνται έναντι των γλυκών κρασιών και της κανονικής μπύρας.

Το αλκοόλ θα πρέπει να καταναλώνεται πάντα μαζί με το γεύμα και αφού έχουν καταναλωθεί, τουλάχιστον τα 2/3 αυτού, καθώς χρησιμοποιείται ως πρώτη πηγή καυσίμου, σε σχέση με τη γλυκόζη από τους υδατάνθρακες ή τα λιπίδια από τα λίπη.

Όταν το σώμα σας χρησιμοποιεί το αλκοόλ ως κύρια πηγή ενέργειας, η περίσσεια γλυκόζης και λιπιδίων καταλήγει ως λίπος και αποθηκεύεται στο λιπώδη ιστό.

Σύμφωνα με το National Institutes of Health (ΝΙΗ – ΝΙΑΑΑ) η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τον εγκέφαλο, την καρδιά, το ήπαρ, το πάγκρεας και το ανοσοποιητικό σύστημα, καθώς επίσης φαίνεται να υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης αλκοόλ και ορισμένων τύπων καρκίνου) (κεφαλής, λαιμού, οισοφάγου, ήπατος, μαστού και παχέος εντέρου).

Σύμφωνα με τις συστάσεις της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρίας (American Heart Association – ΑΗΑ), το επιτρεπόμενο όριο είναι μέχρι δύο ποτά ημερησίως για τους άντρες και μέχρι ένα ποτό ημερησίως για τις γυναίκες, εφόσον το βάρος και η υγεία τους το επιτρέπει.

Οι παραπάνω πληροφορίες έχουν καθαρά ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστούν τις οδηγίες του θεράποντα ιατρού σας.


Βιβλιογραφία

Βιβλιογραφία



  1. US. DEPARTMENT OF AGRICULTURE, 2020. Agricultural Research Service. Food Data Central [Online). [Cited 31 August 2000). Availablefrom:
    https://ndb,nal.usda.gov/fdc-app.html#/food-details/nutrientsor
    available from: https://fdc.nal.usda.gov/
  2. ΒΑΖΑΙΟΥ, Α. και ΔΗΜΟΣΘΕΝΟΠΟΥΛΟΣ, Χ., ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (ΕΔΕ), 2013. Οδηγός Διατροφής για τη ρύθμιση του ΔΙΑΒΗΤΗ. [online]. [Cited 31 August 2020]. Available from: https://ede.gr/wp- content/uploads/2013/diatrofi.pdf
  3. JIANG, L., GULANSKI, B.I., DE FEYTER, H.M., WEINZIMER, S.A., PITTMAN, B., GUIDONE, E., KORETSKI, J., HARMAN, S., PETRAKIS, I.L., KRYSTAL, J.H. AND MASON, G.F., 2013. Increased brain uptake and oxidation of acetate in heavy drinkers. The Journal of Clinical Investigation. Vol. 123, no. 4, pp. 1605-1614.
  4. NATIONAL INSTITUTES OF HEALTH (NIH)- NATIONAL INSTITUTE ON ALCOHOL ABUSE AND ALCOHOLISM (ΝΙΑΑΑ), 2021. Alcohols Effects on the Body. (Online). [Cited18 July 2021]. Available from: https://www.niaaa.nih.gov/alcohols-effects-health/alcohols-effects-body
  5. NATIONAL INSTITUTES OF HEALTH (NIH) – NATIONAL CANCER INSTITUTE, 2021. Alcohol and Cancer Risk. (Online). (Cited 18 July 2021]. Available from: https://www.cancer.gov/about-cancer/causes-prevention/risk/alcohol/alcohol-fact-sheet
  6. AMERICAN HEART ASSOCIATION (AHA), 2019. Is drinking alcohol part of a healthy lifestyle? [Online]. [Cited 18 July 2021). Available from: https://www.heart.org/en/healthy-living/healthy eating/eat-smart/nutrition-basics/alcohol-and-heart-health